Petrol piyasasında ‘Kırılgan’ bekleyiş: Dev rezerv sevkiyatı fiyatları dizginleyebilecek mi?
Küresel petrol piyasalarında arz şokuna ve yükselen petrol fiyatlarına karşı devreye alınan stratejik rezervlerden ilk sevkiyatların başlamasına rağmen, piyasalardaki belirsizlik ve kırılganlık devam ediyor.
Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) üyesi ülkeler, 11 Mart’ta aldıkları kararla acil durum stoklarından toplam 400 milyon varil petrolün piyasaya sunulmasını kararlaştırmıştı.
Söz konusu adım, ABD ve İsrail’in İran’a yönelik ortak saldırıları sonrası Tahran’ın misilleme olarak bu ülkelerle bağlantılı gemilere Hürmüz Boğazı’ndan geçişi fiilen kapatması ve petrol piyasalarında meydana gelen arz şokunun ardından geldi. Küresel petrol ticaretinin önemli bölümünün geçtiği bu kritik su yolundaki aksama, fiyatlarda sert yükselişe ve piyasalarda ciddi tedirginliğe yol açtı.
IEA Başkanı Fatih Birol, 16 Mart’ta yaptığı açıklamada rezervlerden çıkan petrolün özellikle Asya piyasalarına ulaşmaya başladığını duyurarak sürecin fiilen başladığını teyit etti. Birol, Asya-Pasifik bölgesindeki ülkelerin acil durum stoklarından 100 milyon varilin üzerinde ve Avrupa ülkelerinin de benzer miktarda petrolü piyasanın kullanımına açarak katkı sunduğunu, Amerika kıtasından ise 170 milyon varili aşan bir arzın devreye girmesinin beklendiğini belirtti. Ayrıca üretim tarafında da 20 milyon varilin üzerinde ek artış öngörüldüğünü ifade etti.
Buna rağmen, piyasalar üzerinde beklenen rahatlatıcı etkinin henüz görülmemesi dikkati çekiyor. Bunun temel nedeninin açıklanan rezerv miktarlarının tamamının aynı anda piyasaya girmemesi ve sevkiyatların lojistik, sözleşme ve rafineri uyumu gibi faktörler nedeniyle zamana yayılması olduğu belirtiliyor.
- Stratejik petrol rezervlerinden salımlara ilişkin süreç oldukça yavaş ilerliyor.
- Toplam serbest bırakılan ham petrolün yaklaşık 250 milyon varilini oluşturan başlıca oyuncular ABD, Kanada ve Japonya da dahil olmak üzere çoğu ülke, henüz rezervlerinden varil serbest bırakmadı.
- Japonya geçen hafta ticari/özel depolarından bir miktar ham petrol serbest bıraktı, ancak rezervlerinden yapılan serbest bırakımlar henüz kayda geçmedi.
… ve diğer detaylar için Anadolu Ajansı’nın haberine buradan ulaşabilirsiniz.
